ЭЛЕКТР ЭНЕРГИЯСЫ ТАРИФИ НЕ СЕБЕП ӨСТИ ЯМАСА ТУТЫНЫЎШЫЛАРДЫ ҚАЛАЙ ҮЗЛИКСИЗ ЭЛЕКТР ЭНЕРГИЯСЫ МЕНЕН ТӘМИЙИНЛЕЎ МҮМКИН.

Электр энергиясы тарифиниң өсиўи социаллық тармақларда, ғалаба хабар қуралларында көплеген додалаўларға себеп болмақта.

  Бүгинги күнде жеке хожалықлар ушын электр энергиясының тарифи 1 кВт саат ушын 250 сўм болып, ҳақыйқатта 1 кВт саат электр энергиясын ислеп шығыў ушын 450 сўм сарыпланады.

  1 кВт саат электр энергиясы ислеп шығыў ушын сарыпланатуғын 450 сўмның 250 сўмы жеке хожалықлар тәрепинен төленип, қалған 200 сўмы мәмлекет тәрепинен электр энергиясын ислеп шығыўшы кәрханаларға дотация ажыратыў арқалы жабылады.

  Дотация ажыратыў ўақытша илаж болып, көп жыллар даўамында дотация ажыратыў тараўдың раўажланыўына кери тәсирин көрсетеди ҳәм өз гезегинде тараўдың рентабилсизлигине алып келеди.

  Тараўдың рентабилсизлиги бул үскенелердиң ескериўи, яғный үскенелерди жаңалаўға пул қаржыларының жетиспеўи, тараўға инвестиция киритилмеўи, яғный инвестор рентабилсиз өндириске инвестиция киритпейди.

  Жеке хожалықлардың вентилятор, кондинционер, музлатқыш, телевизор, компьютер, кир жуўыў машинасы, электр печкалары ҳәм тағы басқа электр үскенелерин сатып алып хожалықта пайдаланыўы себепли электр энергиясына болған талап жылдан жылға артпақта.

  Бизлер алдағы ўақытлары цивилизацияның бундай жетискенликлеринен пайдаланыўымыз ушын электр энергетика тараўын рентабилли тараўға айландырыўымыз тийис. Рентабеллиликке тек базар экономикасына өтиў арқалы, яғный электр энергиясы ушын өзине түсер баҳасы бойынша төлегенимиде ғана ерисиўимиз мүмкин. Электр энергиясы ушын өзине түсер баҳасы бойынша төлеўге өтиў басқышпа-басқыш, мәмлекет тәрепинен адамлардың жағдайын ойлаған ҳалда, аз-аздан электр энергиясы тарифин өсириў арқалы ерисиледи.

  Электр энергиясы тариф жеке хожалықлар ушын Өзбекстан Республикасында 2,9 АҚШ центин, Россия Федерациясында орташа 5,8 АҚШ центин, Казахстан Республикасында пайдаланыўына қарап 4,6-4,7 АҚШ центин, Қырғызстан Республикасында пайдаланыўына қарап 1,1-3,2 АҚШ центин, Тажикстан Республикасында 1,8 АҚШ центин, көтере тутыныўшылар ушын Өзбекстан Республикасында 3,9 АҚШ центин, Россия Федерациясында орташа 8,0 АҚШ центин, Казахстан Республикасында 5,1 АҚШ центин, Қырғызстан Республикасында 3,3 АҚШ центин, Тажикстан Республикасында 4,4 АҚШ центин қурайды.

  Бүгинги күнде Республикамызда жасаўшылар айлық ис ҳақысының 1,9%, Әзербайжанда 2,6%, Грузияда 3,2%, АҚШда 2,9%, Қубла Кореяда 3,8%, Гермения ҳәм Индияда 5,3%, Японияда 5,4%, Португалияда 6,2% пайдаланған электр энергиясы ушын төлейди. Яғный усы жылдың 15-августынан баслап Республикамызда 1 кВт саат электр энергиясы ушын 295 сўмнан төлегенимизде де жоқарыдағы мәмлекетлерге салыстырғанымызда аз төлеймиз.

  Дүнья жүзинде электр энергиясын үнемлеў өзине түсер баҳасы менен тығыз байланыслы. Қарақалпақстан Республикасы бойынша 2019-жылдың өткен 6 айы даўамында ҳәр бир жеке хожалық орташа 134 кВт саат (орташа айына 33500 сўм) электр энергиясын пайдаланған. Электр энергиясы тарифи усы жылдың 15-августынан баслап 295 сўм болғанда, орташа айына 39530 сўм болады, яғный өткен айларға салыстырғанда орташа 6030 сўм артық төлейди.

  Электр энергияның баҳасының өсиўи бойынша, егерде хожалығымызда айына 20 кВт саат лампочкалардан ямаса кондицинерден күнине 1-1,5 саат кем пайдалана алсақ, тарифтиң өсиўи айтарлықтай сезилмейди.

 Тутыныўшылар тәрепинен пайдаланған электр энергиясы ушын өзине түсер баҳасы муғдарында төлемлер әмелге асырылғанда тараўдың раўажланыўы, рентабелли ҳәм үзликсиз ислеўине имканият жаратылады. Буның нәтийжесинде бизлердиң турмыс жағдайларымызды жақсылайтуғын электр үскенелеринен (вентилятор, кондинционер, музлатқыш, телевизор, компьютер, кир жуўыў машинасы, электр печкалары) еркин пайдаланыўымызға шараят жаратылады.